To temat szczególnie ważny dla przedsiębiorców rozliczających się ryczałtem, którzy świadczą usługi na rzecz spółki, w której mają udziały, pełnią funkcję w organach albo pozostają w relacjach rodzinnych z osobami mającymi wpływ na kontrahenta. W takich sytuacjach decydujące jest nie tyle obecnie obowiązująca stawka, ale również, czy relacja z kontrahentem spełnia definicję powiązania i zmienia zasady opodatkowania tej współpracy.

Co zmienia się w projekcie

Zgodnie z założeniami projektu, stawka 17% ma obejmować określone usługi świadczone na rzecz podmiotów powiązanych. W praktyce oznacza to, że dotychczasowe preferencyjne stawki ryczałtu nie będą miały zastosowania, jeżeli spełniony jest warunek powiązania.

Zmiana dotyczy usług wskazanych w art. 12 ust. 1 ustawy o ryczałcie, w tym m.in. usług z kategorii:

• ✔️usług doradczych i reklamowych,
• ✔️wynajmu i obsługi nieruchomości własnych lub dzierżawionych,
• ✔️innych usług niematerialnych oraz wybranych usług, takich jak pośrednictwo handlowe czy roboty budowlane.

Wspólny mianownik jest jeden: świadczenie usług na rzecz podmiotu powiązanego.

Kiedy kontrahent staje się podmiotem powiązanym

Z perspektywy nowych zasad kluczowe jest rozpoznanie powiązań. Podmiotem powiązanym w świetle nowych zasad może być spółka, w której podatnik:

• ✔️posiada co najmniej 5% udziałów lub praw głosu,
• ✔️pełni funkcję członka zarządu lub rady nadzorczej,
• ✔️jest powiązany w inny sposób kapitałowo lub osobowo bądź organizacyjnie.

Istotne są również powiązania rodzinne – jako powiązany może być traktowany podmiot, na który znaczący wpływ wywiera małżonek, krewny lub powinowaty do drugiego stopnia. W praktyce nawet relatywnie niewielki poziom zaangażowania może przesądzić o spełnieniu przesłanki powiązania.

„Ta zmiana nie jest kosmetyką stawek, tylko przebudową zasad gry: jeśli kontrahent jest podmiotem powiązanym, preferencyjny ryczałt może zostać ‘wyłączony’ i zastąpiony 17%. W praktyce kluczowe staje się szybkie mapowanie powiązań (także rodzinnych) oraz klasyfikacja usług, bo w wielu strukturach to wprost zmienia opłacalność współpracy i wymusza decyzję, czy model B2B dalej ma sens po nowelizacji.”

Dlaczego ta zmiana ma znaczenie dla modeli rozliczeń

W uzasadnieniu projektu wskazuje się na dotychczasowy model rozliczeń, w którym część przedsiębiorców świadczy usługi na rzecz spółek, w których są wspólnikami, a przychody z tych usług opodatkowuje ryczałtem (np. 8,5%). Jednocześnie spółka ujmuje wynagrodzenie jako koszt, co obniża jej podatek. Projektowane przepisy mają ograniczyć takie podejście poprzez zastosowanie stawki 17% do usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych.

Skutki dla przedsiębiorców – gdzie ryzyko pojawia się najczęściej

W praktyce najbardziej odczuwalne skutki mogą dotyczyć:

• ✔️firm rodzinnych,
• ✔️samozatrudnionych współpracujących z własną spółką.

Typowe obszary, które mogą zostać objęte stawką 17%, to m.in.:

• ✔️wynajem lokalu własnej spółce (zamiast 8,5%),
• ✔️usługi IT, marketingowe, księgowe lub doradcze dla podmiotów powiązanych (zamiast 12%),
• ✔️usługi, które wcześniej mogły korzystać ze stawek 3% lub 5,5%.

Jak przygotować się do zmian – rekomendacje praktyczne

Z perspektywy bezpieczeństwa i przewidywalności rozliczeń warto działać z wyprzedzeniem. W szczególności rekomendujemy:

• ✔️Przegląd powiązań – kapitałowych, osobowych i rodzinnych – w relacjach z głównymi kontrahentami.
• ✔️Identyfikację usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych i przypisanie ich do właściwych kategorii.
• ✔️Analizę alternatyw – w tym ocenę, czy obecna forma opodatkowania pozostaje racjonalna po wejściu zmian.
• ✔️Konsultację w sytuacjach granicznych, gdy powiązania lub klasyfikacja usług nie są oczywiste.

Planowana stawka 17% dla usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych może zmienić opłacalność modeli współpracy, które dziś są powszechnie stosowane w firmach rodzinnych i w strukturach ze spółkami. Kluczowe są: prawidłowa identyfikacja powiązań, kwalifikacja usług oraz ocena skutków finansowych.

Na dzień 10.02.2026 r. zmiana jest na etapie projektu. Projekt nie wszedł w życie od 1 stycznia 2026 r., jednak pojawiają się scenariusze przesunięcia terminu i zastosowania zmian dopiero od 1 stycznia 2027 r..